Türkiye ile Kanada arasında bir ilk. 2024'te kaçırmışlardı, Türkiye'ye iade edildi

Kanada, yedi el yazması sayfa ve iki nadir matbu eser sayfası ile iki modern hat çalışmasını Türkiye'ye iade etti. 2024 yılında kaçırıldığı belirlenen eserlerin iadesi Türkiye ile Kanada arasında bu alandaki işbirliğinde bir ilk olma özelliği taşıyor.

Kültür varlıklarının korunmasına yönelik yürütülen çalışmalarda önemli bir gelişme yaşandı.



Kanada'dan Türkiye'ye ilk resmi kültür varlığı iadesi gerçekleşti.



Söz konusu iade süreciyle yedi el yazması sayfa, iki nadir matbu eser sayfası ve iki modern hat çalışması dün akşam Türkiye'ye teslim edildi.



Eserleri, Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz Kanadalı yetkililerden teslim aldı.

BİR İLK OLMA ÖZELLİĞİNİ TAŞIYOR
Kanada Federal Mahkemesinin 11 Eylül 2025 tarihli kararıyla alınan iade kararıyla birlikte, Kanada'dan Türkiye'ye ilk kez resmi bir kültür varlığı iadesi gerçekleştirildi.



Bu yönüyle karar, uluslararası kültür varlığı hukukunda emsal niteliği taşıyor.

İADE EDİLEN ESELER NELER?
İade edilen eserler; farklı yazma eser ciltlerinden kopartılmış yedi el yazması sayfa, iki nadir matbu eser sayfası ve iki modern hat çalışmasından oluşuyor.



17 ile 19'uncu yüzyıllar arasına tarihlenen bu eserlerin Arapça ve Osmanlı Türkçesi metinler içerdiği, fıkıh, tasavvuf, tarih ve edebiyat alanlarına ışık tuttuğu belirlendi.



Yapılan incelemelerde, yazma eser sayfalarının özgün ciltlerinden koparıldığı ve bazı varaklara sonradan modern minyatürler eklendiği tespit edildi.



Bu müdahalelerin sahtecilik ve ticari amaçlı olduğu, eserlerin kültür varlığı niteliğini koruduğu değerlendirildi.

2024 YILINDA KAÇIRDILAR
Eserler, Ocak 2024'te İstanbul'dan Vancouver'a götürülmek istenirken Kanada Sınır Hizmetleri Ajansı tarafından durduruldu.



Sürecin Kanada Miras Bakanlığı'na intikal etmesinin ardından Türkiye ile resmi temas kuruldu ve teknik ile hukuki süreç başlatıldı.



MAHKEME "TÜRKİYE'YE AİT" DEDİ



Türkiye'nin sunduğu bilimsel raporlar ve hukuki belgeler doğrultusunda Kanada Federal Mahkemesi, eserlerin 2863 sayılı kanun kapsamında Türkiye'ye ait kültür varlıkları olduğuna hükmederek iade kararı verdi.

"HER ESERİN İZİNİ SÜRÜYORUZ"
Sosyal medya hesabında bir paylaşım yapan Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, "17'nci ve 19'uncu yüzyıllar arasına tarihlenen yedi el yazması sayfa, iki nadir matbu eser sayfası ve iki modern hat çalışmasını Kanada'nın başkenti Ottawa'da teslim aldık" dedi.



"Kanada Federal Mahkemesinin kararıyla eserler şimdi anavatanına dönecek." diyen Bakan Ersoy, şunları kaydetti:



"- Bu iade, uluslararası alanda da güçlü bir emsal niteliği taşıyor. Yasa dışı yollarla bu topraklardan koparılan her eserin izini sürüyor ve tek tek geri alıyoruz.



- Süreci başarıyla yürüten Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ekiplerimiz, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, Türk ve İslam Eserleri Müzesi ile Ottowa Büyükelçiliğimiz başta olmak üzere katkı sunan herkese gönülden teşekkür ediyorum."